Wörterbuchnetz
Lexicon musicum Latinum medii aevi Bibliographische AngabenLogo badw
 
betheyperboleon bis biscantus (Bd. 1, Sp. 214 bis 217)
Abschnitt zurück Abschnitt vor
Artikelverweis betheyperboleon Neologismus zur Bezeichnung des Tons  als Ergänzung des griechischen Tonsystemsneologism that designates the tone  as an extension of the Greek tonal system
[s.XV]
Fr. Gafur. extr. 5, 4, 3: Et quoniam per nostros musicos doctores in quattuor sedibus superacutis, videlicet ⋅b⋅ fa ⋅♮⋅ mi, ⋅c⋅ solfa, ⋅d⋅ lasol, ⋅e⋅ la, non sunt adinventa sue sociata nomina grecaliter, ideo studui secundum ingenii mei facultatem complere predicto colloquio Greco Latinoque suo in hac figura: ... superacute: ⋅ a⋅ netheyperboleon, ⋅b⋅ betheyperboleon, ⋅c⋅ chaphaperboleon, ⋅d⋅ delthaperboleon, ⋅e⋅ eltaperboleon.
 
Artikelverweis 
biforcata (bifforcata) Art der Semibrevis in der Mensuralnotation des 14. Jahrhunderts mit dem Wert von vier Minimenkind of semibreve in mensural notation of the fourteenth century, with the value of four minims
[s.XIV]
Semibr. caud. p. 65: Si ad partem inferiorem <tractus> est ad debitum sicut figuratum et vocatur bifforcata, valet quatuor minimas ut hic: . cf. Gilles/Sweeney, Semibreves p. 63
 
Artikelverweis 
binalitas -atis f. Zweizeitigkeit (eines Notenwertes in der Mensuralnotation)duple subdivision (of a note value in mensural notation) [opp.: ternalitas]
[s.XV]
Guil. mon. 1 p. 16: vero denotat binalitatem semibrevium. Maxima sub isto signo valet octo semibreves, longa valet quatuor semibreves, et brevis valet duas semibreves, et semibrevis duas minimas, etc. Guil. mon. 7 p. 47: est ibi binalitas minimarum, hoc est, semibrevis sub hoc signo valet nisi duas minimas. Guil. mon. 7 p. 48. Guil. mon. 7 p. 49: dat ternalitatem temporum, et 2 vero binalitatem semibrevium, hoc est valet duas semibreves, et binalitatem minimarum, hoc est, semibrevis valet duas minimas. Guil. mon. 7 p. 51. Guil. mon. 7 p. 53.
 
Artikelverweis 
binarius -a, -um zwei enthaltend, zweiteilig, Zwei-containing two, two-part, twofold
1 die Notenform betreffend: (ligatura, figura) binaria aus zwei Einzelnoten zusammengesetztes Notenzeichen, Zweierligatur /Bd. 1, Sp. 215/ (in der Mensuralnotation)with reference to notational form: (ligatura, figura) binaria a notational sign consisting of two single notes, a two-note ligature (in mensural notation)
[s.XIII]
Lambertus p. 273a: quedam ligatura duarum figurarum, que etiam binaria vocatur. Lambertus p. 274b: quandocunque binaria ligatura precedit ternariam ut hic: (sequitur exemplum) prima binarie profert unum tempus, secunda duo; prima ternarie profert unum tempus, secunda duo, tertia tria. al. Anon. Emmeram. 1 p. 124, 22: omnis figura binaria cum proprietate posita et perfecta dicitur habere penultimam brevem et ultimam longam. Anon. Emmeram. 1 p. 130, 4: patet per omnes figuras per oppositum figuratas, utputa per binariam, ternariam, quaternariam, quinariam. Anon. Emmeram. 1 p. 144, 19: Figurae per oppositum figuratae excedentes binariam perfectae possunt absque dubio reperiri. Ergo ipsa binaria erit perfecta. Anon. Emmeram. 1 p. 166, 8: Iuncturae binae (glossa: id est binariae) manet haec data lex quoque ternae. al. Franco Col. 10, 2: plures longae adinvicem ligari non possunt, nisi in binaria ligatura, quae est sine proprietate et cum perfectione (inde Ioh. Hanb. sum. 19 p. 326, 19). al. Mens. Notandum quod 5a, 8: Nota quod iste tractus, qui a parte anteriori ponitur, aliud in ternaria quam in binaria ligatura operatur, quia in ternaria ligatura designat brevitatem, in binaria vero semibrevitatem. al. Walt. Odingt. 6, 10, 3: Alii in isto (sc. primo) modo faciunt ternariam ligaturam cum proprietate et binariam similiter et sic in ternaria proprietas longa, in binaria brevis. al.
[s.XIV]
March. pom. 47, 12: Duae autem longae in binaria et descendenti ligatura sic figurantur: . Iac. Leod. spec. 7, 27, 6: Item hic doctor longam duplicem ponit esse ligabilem non solum in ligatura binaria (in qua solum permittunt antiqui, ut ligetur longa simplex), sed in ligatura triplici. al. Ps.-Mur. motet. p. 89b: inveniuntur punctus augmentationis, qui solummodo ponuntur in numero binario, scilicet ad figuras binarias. Quat. princ. 4, 2, 46 p. 296a. Mens. Cum de p. 77.
[s.XV]
Ant. Lucc. p. 423a. al.
2 die Teilung der Mensureinheit oder der Noten- und Pausenwerte in der Mensuralnotation betreffendwith reference to the division of a mensural unit or of a note value or rest in mensural notation
[s.XIII]
Anon. Emmeram. 2 p. 186, 22: Sicut ergo in numeris binarius est primum principium, quia unitas non est numerus, similiter in musica modus, qui binarius est in pari proportione numeri, primum principium optinebit. Sed modus, quem primum dicimus, est huiusmodi eo, quod longa in ipso, a qua incipit et in qua similiter terminatur, est in proportione temporum binaria.
[s.XIV]
March. pom. 28, 1: est sciendum, quod prima divisio et perfectior ipsius perfecti temporis est binaria et ternaria divisio, hoc est dividere ipsum tempus in duas vel tres partes et non in plures. March. pom. 32B, 8: ipsa binaria divisio ad tempus imperfectum pertinet. March. pom. 37, 15: quidam ponunt i et p innuentes imperfectum et perfectum, quidam vero t et b innuentes ternariam divisionem temporis et binariam. March. pom. 54, 1: Quoniam omnis imperfectio tunc consurgit, quando scilicet subtrahitur aliquid a perfectione, ideo a primis modis perfectis, in quibus reperitur ternaria perfectio, modi subtrahuntur imperfecti, in quibus non est reperiri nisi binaria. March. pom. 54, 6: Quartus (sc. modus imperfectus constat) ex omnibus brevibus et semibrevibus solum binariam proportionem mensurantibus. al. March. comp. 9, 9. al. Iac. Leod. spec. 7, 17, 15. Petr. Palm. p. 533: perfectio tam in brevibus quam in semibrevibus quam in minimis ad ternarium numerum, imperfectio vero ad binarium numerum aequaliter reducuntur. Ioh. Boen ars 1, 8, 13: longa potest valere /Bd. 1, Sp. 216/ tres breves brevi valente duas semibreves; item brevis potest esse ternaria, longa binaria existente. Ioh. Mur. lib. p. 47a: Nam perfectio consistit in numero ternario, imperfectio in binario (inde Anon. La Fage II p. 426. Prosd. exp. 12, 3. Prosd. mens. p. 207a. Prosd. mens. p. 214b. Prosd. ital. I p. 229b. Prosd. ital. II p. 37. Ugol. Urb. 3, 2-6, 18. al. Anon. Monac. 2, 27. Fr. Gafur. extr. 11, 3, 4. sim. Quat. princ. 4, 1, 19 p. 261a. Goscalc. 3, 2 p. 152, 22. Anon. Kellner p. 79. Ioh. Hoth. mens. I 1, 5). Ps.-Mur. motet. p. 92b: punctus augmentationis nullibi ponitur nisi in numero vel prolatione binariis, ut in maiori prolatione vel minori, quando figura non valet nisi duas figuras. al. Anon. Barcin. I p. 23. Ioh. Boen ars 1, 15, 9: in modo perfecto scribatur primo pausa longe binarie. Ioh. Boen ars 1, 15, 13: fiat prius brevis, deinde pausa binaria et tertio loco longa. al. Quat. princ. 4, 1, 21 p. 262a: semibrevis imperfecta, quae ex binario numero constat. al. Ioh. Hanb. sum. 16 p. 304, 11. Ps.-Theodon. 2 p. 38. al. Ioh. Vetul. 49, 5: modus perfectus reducitur per ternarium numerum et imperfectus modus per binarium, in quo modo binario numquam nota debet alterari nec ad perfectionem ascendere. al. Nic. Weyts p. 263a. Guido fr. 7b, 6. al. Prop. mens. Quat. 6: Binaria maneries vocatur prolatio minor. Prop. mens. Nota quod I 2, 5. Anon. Mediol. 9, 2. Trad. Phil. III p. 6. al. Anon. Kellner p. 79. al. Anon. Vratisl. p. 333a: Tempus autem imperfectum est, quod binarium numerum continet in semibrevibus. al. Anon. Vipiten. 3, 14. al. Prosd. exp. 56, 39. Prosd. ital. I p. 234a: pro imperfectione litteram B denotantem nobis similiter numerum binarium, in quo imperfectio consistit (sim. Prosd. ital. II p. 47). al. Ugol. Urb. 3, 2-2, 7. al.
[s.XV]
Anon. Couss. XII 8, 5. al. Anon. Monac. 2, 36. al. Anon. Mell. 3, 6. al. Ioh. Tinct. pr. 3, 7, 14. al. Fr. Gafur. extr. 9, 7, 29: tres (sc. lineas) tangat pausa, si sit binaria longa; / si ternaria sit, tunc quatuor optime tangit. Fr. Gafur. extr. 12, 16, 12: divisio ternaria est perfectior quam binaria. al. Ioh. Tinct. contr. 2, 24, 1. al. Bart. Ram. 3, 1, 3 p. 88: Cum igitur aliud signum non reperiretur contrarium, natura sua canendus est cantus, scilicet per binarium numerum. Bart. Ram. 3, 1, 3 p. 89: Alio etiam modo secundum magistrum Franconem perfectum discernebant ab imperfecto antiquiores ponentes scilicet supra notulas binarias b, supra ternarias vero t; et sic clare ostendebatur valoris notularum differentia. ibid. al. Ioh. Hoth. fig. II 1, 15. Nicol. Burt. 3, 10, 46: breves vero nigrae numero binario (sc. numerantur). Guil. mon. 1 p. 15. al. Anon. Salisb. 6, 17. Guill. Pod. 7, 9: minima proprie sumpta neque binaria, neque ternaria est. Guill. Pod. 7, 12: figure binarie perfectio preter puncti additionem nullatenus fieri potest. Guill. Pod. 7, 14: punctus maxime figure appositus binarie secundum valorem existenti longam valet. Guill. Pod. 7, 25: Data enim quacumque perfecta proprietate per figuras vacuas, tunc si inter illas quedam plene invente fuerint, statim binarie efficiuntur. Guill. Pod. 8, 7: Maxima vero binaria duarum longarum, quattuor brevium et octo semibrevium. Guill. Pod. 8, 11: semibrevem binariam. al. Fr. Gafur. pract. 2, 8: binariam brevium resolutionem in cantilenis. al. Anon. Couss. I p. 438a: omnis figura habet alteram in modo ternario et non in binario. al. Mens. Cum animadv. 11. al.
subst. binarius -i m. 1. Gruppe von zwei Einzelnoten 2. zweizeitiger Notenwert 3. zweizeitige Mensur1. group of two single notes 2. a note that contains two temporal units 3. duple mensuration
1 Gruppe von zwei Einzelnotengroup of two single notes
[s.XIII]
Lambertus p. 271b: temporis unius fit prima, secunda dupletur. Et quoniam in tali binario tria tempora commorari reperiuntur, ideo longarum quevis predictarum retinere /Bd. 1, Sp. 217/ meretur. Lambertus p. 272a: tres prime dabunt unam perfectam, et binarius subsequens non equalis unam. Lambertus p. 272b: binarius non equalis seu ternarius equalis semibrevium figurarum semper ad rectam brevem equipollere debet.
[s.XIV]
Anon. Michels 5, 9: binarius, inquam, huiusmodi numquam imperficit aliquid: omnis enim imperfectio fit per unitatem.
2 zweizeitiger Notenwerta note that contains two temporal units
[s.XIV]
Ioh. Mur. not. 2, 6, 6: In quolibet horum graduum possunt cantandi quinque species assignari. Una ex omnibus perfectis, alia ex binario praecedente et unitate subsequente: et sunt primus modus, cum similes sint in pausis. Secunda species ex unitate praecedente et binario subsequente (cf. tabulam sequentem). al. Iac. Leod. spec. 7, 19, 7: primus (sc. modus) constare dicitur ex omnibus perfectis vel ex binario praecedente et unitate sequente. Secundus ex unitate praecedente et binario sequente. ... Quintus ex omnibus unitatibus et fractionibus earundem. Intelligit hic actor per binarium longam imperfectam, per unitatem brevem, per fractiones semibreves. al.
[s.XV]
Guill. Pod. 7, 13: Punctus igitur vel punctum, quoniam unitatem addit super binarium, additionis appellatur.
3 zweizeitige Mensurduple mensuration
[s.XIV]
Ioh. Boen ars 1, 8, 9: Et tunc est totus cantus huiusmodi imperfectus, scilicet de modo, tempore et prolatione, eo quod undique per binarium proceditur. al.
[s.XV]
Paul. Paulir. 7, 2, 2 p. 62: <I>nperfectus modus est, quo fit notarum repercussio per binarium. al.
 
Artikelverweis 
bipunctum -i n. et bipunctus -i m. aus zwei Einzeltönen bestehendes Neumenzeichenneume that consists of two notes
[s.XII]
Frut. brev. 14 p. 101: [De nominibus neumarum. Punctum, bipunctum, tripunctum] (sim. Neum. Punctum I tab. 12: Punctum bipunctum tripunctum . Neum. Punctum II p. 60. Walt. Odingt. 5, 2, 5: Punctum bipunctum tripunctum . Willelm. 3, 18: Punctus bipunctus  tripunctus ). cf. Floros, Neumenkunde 2 p. 41-43
 
Artikelverweis 
biscanto v. LmL discanto
 
Artikelverweis biscantor v. LmL discantor
 
Artikelverweis biscantus v. LmL discantus